FİLO JET FACİASI MECLİS GÜNDEMİNDE:

 CTP, Girne açıklarında can kayıplarına yol açan FİLO JET faciasının tüm yönleriyle araştırılması için Meclis Araştırma Komitesi kurulmasını istedi. Önergede geminin teknik ve hukuki uygunluğundan sefere çıkış izinlerine, kaptan ve mürettebatın yeterliliklerinden limandaki denetim mekanizmalarına kadar birçok kritik başlığın incelenmesi talep edildi.

30 Ağustos 2026 tarihinde Girne Limanı’ndan Taşucu’na gitmek üzere hareket eden FİLO JET isimli yolcu gemisinin Girne açıklarında su alarak alabora olması ve yaşanan faciada can kayıplarının meydana gelmesi, deniz taşımacılığındaki izin ve denetim süreçlerini yeniden gündeme taşıdı.

Cumhuriyetçi Türk Partisi (CTP), facianın ardından Cumhuriyet Meclisi Başkanlığı’na Meclis Araştırma Önergesi sundu. Önergede, kazanın yalnızca adli boyutuyla değil, geminin sefere çıkışına ilişkin idari süreçlerin, denetim mekanizmalarının ve olası kurumsal ihmallerin de bütünlüklü şekilde araştırılması gerektiği vurgulandı.

Önergenin merkezindeki en kritik sorulardan biri ise şu oldu: “Bu gemiye kim, nasıl sefer izni verdi?”

GEMİ SEFERE UYGUN MUYDU?

CTP’nin önergesinde, FİLO JET’in kaza tarihinde sefere çıkmaya teknik ve hukuki olarak uygun olup olmadığının tüm yönleriyle ortaya çıkarılması talep edildi.

Bu kapsamda geminin gerekli teknik kontrollerden geçirilip geçirilmediği, denetimlerin mevzuata uygun şekilde yapılıp yapılmadığı ve sefere çıkış için gerekli izinlerin hangi makamlar tarafından verildiğinin araştırılması istendi.

Ayrıca, geminin sefere çıkışından önce gerçekleştirilmesi gereken kontrol ve denetimlerin fiilen uygulanıp uygulanmadığının da belirlenmesi gerektiğine dikkat çekildi.

KAPTAN VE MÜRETTEBATIN YETERLİLİĞİ DE ARAŞTIRILACAK

Önergede yalnızca geminin teknik durumu değil, kaptan ve mürettebatın yeterlilikleri de önemli bir araştırma başlığı olarak yer aldı.

Gemi kaptanının söz konusu gemiyi sevk ve idare etmek ve ilgili seferi gerçekleştirmek için gerekli ve geçerli ehliyet ile yeterliliklere sahip olup olmadığı; bu belgelerin hangi usulle kabul edildiği ve ilgili kamu makamlarınca gerekli kontrollerin yapılıp yapılmadığının açıklığa kavuşturulması istendi.

GİRNE LİMANI’NDA DENETİM SİSTEMİ MASAYA YATIRILACAK

Facianın ardından gözlerin çevrildiği bir diğer başlık ise Girne Limanı’ndaki idari işleyiş ve deniz taşımacılığına ilişkin kamusal denetim sistemi oldu.

CTP, gemilerin sefere uygunluğunu denetlemekle görevli kurul, makam ve mekanizmaların mevzuata uygun biçimde oluşturulup oluşturulmadığının ve etkin şekilde çalıştırılıp çalıştırılmadığının araştırılmasını talep etti.

Bunun yanında limandaki denetimlerin yürütülmesi için gerekli teknik ve uzman personelin bulunup bulunmadığı, gemilerin limandan çıkışından önce kontrollerin nasıl gerçekleştirildiği ve ilgili kamu makamlarının görev ve sorumluluklarını gereği gibi yerine getirip getirmediğinin de ortaya konulması istendi.

“AMAÇ CEZAİ SORUMLULUK BELİRLEMEK DEĞİL”

Meclis Araştırması’nın devam eden adli soruşturmaya müdahale amacı taşımadığı özellikle vurgulandı.

Önergeye göre amaç; facianın meydana gelmesine ilişkin idari süreçleri bütünlüklü biçimde incelemek, varsa idari ve kurumsal ihmal ve sorumlulukları ortaya çıkarmak, mevcut mevzuat ve denetim sistemindeki eksiklikleri belirlemek ve benzer faciaların tekrar yaşanmaması için alınması gereken yasal, idari ve kurumsal önlemleri saptamak.

CTP, bu gerekçelerle Cumhuriyet Meclisi bünyesinde bir Meclis Araştırma Komitesi kurulmasını talep etti.

FİLO JET faciasının ardından Meclis’in önündeki temel soru ise giderek daha fazla önem kazanıyor:

Bir yolcu gemisi, gerekli teknik ve hukuki şartları gerçekten karşılamadan sefere çıktıysa, bu nasıl mümkün oldu?

Ve en önemlisi:

“Bu gemiye kim, nasıl sefer izni verdi?”